Шамдарды тазалау

Ривка Шамдарды тазалау. Анашым, барып, кім келгенін көріп келейін. Мен қайтып келгенде... осы көжеден саған көбірек ішкіземін. (таңғалып) Жақып! Аға. Кіріңіздер, кіріңіздер! Қош келдіңіздер... келіңіздер. Ана! Әке! Жақып пен әкесі келді. Мен не істейін? Онда, оларды қонақ бөлмеге апар, Мәриям. Содан соң тамақ жасап бер. Мен де біраздан соң келемін. Келіңіздер. Әкем біраздан соң сіздерге келемін деді. Мен... сіздерді көргеніме қуаныштымын. Біздің үйіміз - сіздердің үйіңіз. Нұх! Су әкелші, қонақтар қолдарын жуып алсын. Тездет! Жарайды, жарайды. Иә, не керек еді? Жақып әкесімен келіп отыр! Біз тамақ жасауымыз керек! Тез, кел! Жарайды, сол жерге дереу келемін. Сабыр етші, Мәриям. Тездет! Сабыр етші, Мәриям. Жоқ, әке. Сізге көмектесейін. Оған киінуге көмектесші. А, жақсы болды. Мені оларға апаршы, қызым. Мұса. Ассалам алейкум, Мұса аға. Жақып. Өтінемін, отырыңдар. Сені көргеніме қуаныштымын, Мұса. Жағдайың өкінішті-ақ. Құдай сені тезірек сауықтырсын деп мінажат етемін. Айтқаның Құдайдың құлағына шалынсын. Иә. Қандай бұйымтаймен келдің, көршім? Бүгін мен сенімен, а... ұлым Жақып жайлы сөйлесуге келдім. Ол жақсы жігіт және сенің қызыңа жақсы күйеу болар еді деп ойлаймын. Сосын Жақыптың әкесі менің әкеме атастыру мерзімін қысқартуды ұсынды. Қазір заман қиын және ертең не болатынын ешкім білмейді, - дейді. Біздің он екі айдан кейін емес, үш айдан кейін үйленгенімізді қалайды! Ал әкең не деді? Келісті! Біз үш айдан кейін үйленетін болдық. Олар Әйүпті ертіп әкелді де, бәрі келісімге қол қойды. Содан соң Жақып маған мына моншақты сыйлады. Мұндай әдемі нәрсені көрдіңіз бе? Шынымен әдемі екен, қарағым. Бірақ апай, әке-шешемнің менсіз қалай күн көретінін білмеймін. Жақыпқа күйеуге шығатыныма қатты қуанамын, бірақ басқа жағынан… Жақып екеуің әке-шешеңе бірге көмектесу жолын... табарсыңдар. Сара мен Әйүп те бар ғой қасында. Бірақ Сара ауырып жүр ғой. Ол әрқашан ауыра бермейді ғой. Жақында бала босанады. Білемін, бірақ олар бала туылғаннан кейін Әйүптің туыстарына жақынырақ көшеміз деп жүр. Олар көшуге дұрыс уақыт келгенде көшетін болар. Құдай оларға бағыт береді. Жақып екеуің ақылдасып мінажат етіп, Құдайды тыңдаған кезде Ол сендерді де жетелейді. Анам бізге ылғи айтушы еді.... "бағынышты әйел болуға дайындалыңдар... бір күні күйеулеріңнің отбасымен тұратын боласыңдар" деп. Бірақ әке-шешеме көмек керек болса... Бағыну да сенімге негізделген әрекет, Мәриям. Жақып екеуіміз тіпті шаңырақ құрмай тұрып абыржып тұрмын. Апай, мен әлі өзімді де білмеймін, енді әйел болуды қалай үйренемін? Үш айдың ішінде? Бұл ешқашан қолымнан келмес. Мәриям, бағынышты әйел болу өзіңнен мүлдем бас тарт деген сөз емес. Жақып сені сүюді үйренеді, сен оған бағынуды үйренесің, екеуің Құдай алдында бір-біріңе бағынасыңдар, сөйтіп Құдайдың қалаған адамдары боласыңдар. Сонда Жақыппен неке құрғаным менің жақсырақ адам болуыма септігін тигізе ме? Мен олай айтқан жоқпын, Мәриям. Біздің рухани жағынан жетілуіміз некеге байлынысты емес. Әрқайсымыздың жолымыз өзгеше. Және... біз Құдайға мойынсұнып, Оған және басқаларға қызмет етіп жетілеміз. Мен анам мен әкеме қызмет еткім келеді. Бұл жайлы Жақыппен сөйлесуің керек. Қазір ме? Бірге қалай өмір сүретіндеріңді қазірден бастап жоспарламақсыңдар ғой? Иә, солай сияқты. Ал шешімдер қабылдауды ше? Иә. Ондай болса, болашақ жайындағы ойларыңды оған айт. Ойларыңды оған болжатпай, алдын ала білдір. Өзіңе маңызды нәрселердің барлығын оған айт. Дегенмен бұл оған өз еркіңді күштеп істет деген сөз емес, оған дұрыс шешім жасауға мүмкіндік беруің керек. Сенің де ақылың оған керек. Мәриям, мына шамдарға қарашы, біз бүгін оларды тазалап, ішіне май құйдық. Олар өте әдемі. Сізде олардың көп түрлері бар екен. Шамдарды жақсы көремін. Бірақ қарашы, барлығының мақсаты бірдей олар... ...жарық береді. Дәл солай. Бірақ олар әр түрлі жолдармен жарық береді. Мына шам қабырғаға әдемі өрнектер түсіреді. Ал мынаның зор жарығын күйеуім түнде қағаздармен жұмыс істегенде қолданады. Мынау өте жарық. Ал мынанікі бұлыңғырлау. Шамдардың арасында... көп ұқсастық бар. Жағар алдында оларды тазалап, ішіне май құю керек, бірақ әр шамның әсері бір-бірінен мүлдем өзгеше болады. Иса бізді, сені де, мені де"нұрсыңдар" деп атаған. Ол сендердегі «нұр» адамдарға сәулесін төксін, - деген. Біздің өміріміздің мақсаты - Құдайдың нұрын осы әлемге төгу, бірақ әрқайсымыз бұны сәл өзгеше жолмен істейміз. Сонда мен шам сияқтымын ба? Иә, сен қайда барсаң да, мақсатың бірдей болады - нұрыңды төгу. Мен кейде жарықты өшіріп тастайтын сияқтымын. Мысалы, Сарамен дауласқан кезде. О, ха, ха, ха, ха, ха, ондай бәрімізде болады. О, бірақ сен, менің ойымша, ерекше әдемі шамсың. Сондықтан кімнің үйіне барсаң да, Құдайдың сені нұр болу үшін жаратқанын ұмытпа. Құдай алдындағы сенің сұлулығың Оның еркіне сай өмір сүруіңде. Маған таныс өте сұлу әйелдердің кейбіреуі... мен ішкі сұлулық, әлгі нұр жайлы айтамын... қара түнек басқан орындарда ең қиын кездерде нұрларын төккен еді. Олар шамдарына "май құю" жағынан Құдайға ғана жүгінетін... әр сәтте. Дегенмен Құдай олар арқылы нұрын шашқанда адамдар қайран қалатын. Қандай қиын кездерде дейсіз? Күйеуінен немесе баласынан айырылғанда. Соғыс, ашаршылық кездерінде. Ондай қиыншылықтар көп. Солардан қорқасыз ба? Ой, қарағым. Қорқып, бәрін алдын ала көз алдымызға елестете берсек, жағдайымыз тым қиын болмақ. Сіз қиын кезде әрқашан жарқырап жүретін сияқтысыз. Хо, хо, хо, олай емес сияқты, білмеймін. Әрқашан тиісті түрде жарқырай бермеймін. Тұрмысқа шықпағанымда... өмірім оңайырақ болар еді деген ой келмейді ме сізге? Оңайырақ? Жоқ, олай ойламаймын. Онда басқа қиыншылықтар болар еді. Білесің бе, Мәриям, әрқайсымызда әр түрлі дарындар мен мүмкіндіктер бар. Өзіме берілген нәрселер үшін Құдайдың алдында жауап беремін. Менің дарындарым мен болмысым тұрмысқа шыққаннан өзгермейді. Сараның күйеуге тимеген бір досы бар, және басқа қыздар оған менсінбей қарайтын сияқты. Кейбір адамдар қыздың өмірдегі жалғыз парызы күйеуге шығу деп ойлайтын секілді. Бірақ, меніңше, біздің парызымыз - қандай жағдайда болсақ та Құдайға қызмет ету, некеде болсақ та, бойдақ болсақ та, тіпті Нұра сияқты жесір болсақ та. Әрқайсымызда дарындар мен қабілеттер бар, оларды Құдай қалаған салаларда тиімді қолдануға тиіспіз. Тіпті өз-өзімізге сенімсіз болған кезде де ме? Иә, солай. Иса осы жайлы бір әңгіме айтқан. Бір кісі сапарға кетпекші болған. Кетер алдында қызметшілерін жинап... меншігін оларға бөліп тапсырды. Біреуіне бес дорба күміс теңге...басқасына... екі дорба берді. Тағы біреуіне бір дорба күміс берді... меншігін оларға шамаларына қарай тапсырды. Ұзақ уақыт өткеннен кейін әлгі қожайын қайтып келіп, қызметшілерінің есеп берулерін сұрады. Бес дорба күміс теңге алған қызметші былай деді: "Мырзам, маған бес дорба тапсырдыңыз. Қараңыз, олардан тағы бес дорба пайда түсірдім". Қожайын былай деді: "Жарайсың, жақсы да адал қызметшім! Шағын істе сенімді болдың, енді саған үлкен істерді тапсырамын. Кел, қуанышыма ортақ бол!" Екі дорба күміс теңге алған қызметші де келді. Ол: "Мырзам, маған екі дорба күміс теңге беріп едіңіз. Міне, олардан тағы екі дорба пайда түсірдім", - деді. Қожайын былай деді: "Жарайсың, жақсы да адал қызметшім! Шағын істе сенімді болдың, енді саған үлкен істерді тапсырамын. Кел, қуанышыма ортақ бол!" Ал бір дорба күміс теңге алған қызметші келіп, былай деді: "Сіздің қатал адам екеніңізді білемін. Өзіңіз екпеген жерден орып, шашпаған жерден жинайсыз. Сондықтан қорқып, күмісіңізді жерге көміп қойдым. Мінеки, соныңыз". Қожайын былай жауап берді: "Әй, зұлым да жалқау қызметші. Менің қандай екенімді білдің ғой! Онда күмісімді біреуге қарызға беруің керек еді, ал мен қайтып келіп, өзімдікін өсіммен қайтарып алар едім". Сөйтіп қожайын тапсырылған қазынаны... айналымға жібермеген қызметшіні жазалады. Құдай барлығымызға қазынасын тапсырған, Мәриям. Некедегілерге, бойдақтарға, балалылар мен баласыздарға, кедейлер мен байларға. Құдай әрқайсымызға әр түрлі дарындар мен қабілеттер берген. Бірақ біз Құдайдың бізге аманаттағанын бағалауға тиіспіз, Ол бізді қайда және кімге жіберсе де, Оған қызмет етуіміз керек. Солай істеген болсақ, Қиямет күні Оның алдына барып, Онымен бетпе-бет кездесіп, Оның құптауына ие болып қуанышқа кенелеміз! Және сол күні біз шынымен жарқыраймыз ба? Иса біз арқылы жарқырайды! Мәриям, саған мына шамды бергім келеді. Атасуыңа арналған менің сыйлығым болсын. Оған қараған кезде Құдайдың саған тапсырғаны жайлы ойланып, Оның сүйіспеншілігінің нұрын барлық жерде төгу керек екенін есіңде сақта. Бірақ, апай ол сондай әдемі ғой. Ала алмаймын. Қарағым. Асып тұрған ештеңесі жоқ. Сен Құдайдың баласысың. Аспан Патшалығындағы ханшайымсың. Патшалардың Патшасына және Иелердің Иесіне қарындас болдың! Ала ғой және не істесең де, қайда барсаң да, өзіңнің Мәсіхпен тығыз байланыста кім екеніңді ұмытпа. Бірақ мен, ала алмаймын! Ой... алсаңшы енді. Алшы. Алмасаң, үйіңе жібермеймін. Жақыппен көп нәрсе жайлы ақылдасуым керек еді, бірақ әке-шешеме тезірек қайтуым керек. Мынаны алмасаң, кетпейсің. Апай сізге бір жас келіншек келіп тұр. Кіре берсін. Дәлия! Не болып қалды? Сөздеріңізді бөлгеніме кешірім өтінемін, бірақ хм, а... анам қатты ауырып жатыр. Ал мен сіздің емдеу қаситеттіңіз бар екенін естідім. Менімен бірге барып, анама көмектесесіз бе? А, мен бұны өз күшіммен істемеймін, оны істейтін Құдай. Мен өз дәрілерімді алып барамын және анаң үшін әрқашан мінажат ете аламын. Мен бірге барамын. Үйіме баратын жолда ғой. Сендер бара беріңдер. Мен қуып жетемін. Рақмет, Дариға. Мәриям, мынау не моншақ? Мен Жақыпқа тұрмысқа шығамын... үш айдан кейін! О, Мәриям, бұл тамаша ғой! Бағың бар екен. Ал мен ешқашан күйеуге шықпайтын шығармын. Өй, қой, айтпа олай. Мен сенен үлкенмін ғой, Мәриям. Дәлия, күйеуіміз бар болса да, жоқ болса да, Құдайға керекпіз. Құдай бізді қандай қалыпта болсақ та жақсы көреді. Мәриям Жақыпқа тұрмысқа шығу туралы ойланғанда, не жайлы қорқып уайымдады. Ривка Мәриямның қорқыныштары мен уайымы жайлы не деді? Ривка әр әйелдің (және еркектің) Құдайдың алдындағы құндылығы жайлы турасында не айтты? Сіздің қандай дарындарыңыз бен қабілеттеріңіз бар? Біз жаңағы астарлы әңгімеден дарындарымыз жайлы не білеміз?